De Rechtbank behandelt zaken op basis van het Nieuwstad Wetboek. APV-/staffsancties vallen buiten deze procedure en worden via de bezwaarprocedure behandeld.
1. Algemene beginselen
- Iedere zaak wordt onafhankelijk en zo onpartijdig mogelijk beoordeeld.
- Een rechter, officier of beslisser behandelt geen zaak waarin hij zelf, een directe vriend/familielid of een eigen belang centraal staat.
- Beslissingen worden gebaseerd op de gepresenteerde feiten, het Wetboek en wettige bewijsmiddelen.
- Proportionaliteit en subsidiariteit blijven gelden bij vrijheidsbeneming, dwangmiddelen en strafoplegging.
2. Advocatuur
Een verdachte mag zich in een strafzaak laten bijstaan door een advocaat. De advocaat mag vertrouwelijk overleggen, relevante juridische bezwaren naar voren brengen en – voor zover het onderzoek dat toelaat – kennisnemen van de verdenking en het beschikbare bewijs.
Een advocaat mag geen bewijs vernietigen, getuigen instrueren om onwaar te verklaren of een lopend onderzoek technisch saboteren.
3. (Hulp) Officier van Justitie
De (H)OvJ bewaakt de juridische kwaliteit van ingrijpende opsporingshandelingen, kan binnen zijn bevoegdheid toestemming of toetsing geven en beslist of voldoende grond bestaat om een zaak verder te vervolgen.
4. Procesverloop
- Aanhouding of oproep en bekendmaking van de kern van de verdenking.
- Mogelijkheid tot juridisch overleg wanneer een advocaat beschikbaar is.
- Verzamelen, veiligstellen en delen van relevante bewijsmiddelen volgens Titel XI.
- Formuleren van de tenlastelegging / verdenking en strafeis.
- Hoor en wederhoor tijdens de zitting.
- Gemotiveerde uitspraak: bewezen, niet bewezen of gedeeltelijk bewezen.
- Opleggen van straf, maatregel, teruggave of schadevergoeding indien van toepassing.
5. Bewijs
De rechter waardeert bewijs in samenhang. Bodycam, dashcam, getuigenverklaringen, logs, aangetroffen goederen en andere stukken kunnen worden gebruikt wanneer herkomst en betrouwbaarheid voldoende duidelijk zijn. Onrechtmatig of aantoonbaar gemanipuleerd bewijs kan buiten beschouwing worden gelaten.
6. Afwezigheid en orde
Partijen gedragen zich tijdens een zitting respectvol en laten elkaar uitspreken. Wie zonder geldige reden niet verschijnt nadat hij correct is opgeroepen kan, wanneer de rechter dit verantwoord vindt, bij verstek worden behandeld.
7. Beroep en herbeoordeling
Een partij kan binnen 48 uur na een uitspraak gemotiveerd om herbeoordeling verzoeken wanneer er een juridische fout, relevant nieuw bewijs of een zwaarwegend procedureel gebrek wordt aangevoerd. Een nieuwe behandeling is geen automatische volledige reset; de aangevoerde grond moet concreet zijn.
8. Schadevergoeding
Een verzoek om vergoeding na onterechte detentie of buitensporig geweld wordt getoetst aan Titel IX van het Wetboek. De verzoeker onderbouwt duur, gebeurtenis en eventuele aanvullende schade.